Uproszczenia we wdrażaniu programu FENG
13 października 2026 r. przewodnicząca Komisji Cyfryzacji i Przemysłu 4.0 AHK Polska, jako przedstawicielka AHK Polska, wzięła udział w 14. posiedzeniu Grupy roboczej ds. wdrażania programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG).
Spotkanie odbyło się w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej w Warszawie i było poświęcone rozwiązaniom, które mają przyspieszyć oraz uprościć korzystanie z programu.
Podczas posiedzenia przedstawiono dotychczas wdrożone usprawnienia. Należą do nich m.in. rezygnacja z modułowej struktury Ścieżki SMART, uproszczenie zasad kwalifikowania kosztów oraz wprowadzenie dwuetapowej oceny projektów. Dzięki tym zmianom przedsiębiorcy mogą szybciej otrzymać informację, czy ich projekt spełnia podstawowe warunki uzyskania wsparcia.
Uproszczono także zasady przedstawiania dokumentów finansowych, podpisywania umów i wypłaty pierwszych zaliczek. Ważnym ułatwieniem jest brak obowiązku dołączania podpisanej umowy kredytowej na etapie składania wniosku. W przypadkach, w których wymagane jest potwierdzenie finansowania, wystarczająca będzie promesa kredytowa. Wprowadzono również krótsze nabory, usprawnienia w rozliczaniu wniosków o płatność oraz wizyty przygotowawcze, które mają pomóc beneficjentom odpowiednio przygotować się do kontroli.
Program został ponadto otwarty na projekty z sektora obronnego i technologie podwójnego zastosowania. Uruchomiono już dedykowane nabory, w tym kredyt na wytwarzanie produktów podwójnego zastosowania. W przypadku tego instrumentu zastosowano etap preselekcji, który ma usprawnić ocenę i kierować do dalszego etapu najbardziej perspektywiczne projekty.
Omówiono również zmiany planowane na najbliższe miesiące. Dotyczą one m.in. dalszego rozwoju wsparcia dla technologii obronnych, wcześniejszych etapów prac badawczo-rozwojowych oraz ekosystemu innowacji, w tym klastrów i ośrodków innowacji. Nowością ma być także możliwość finansowania wdrożeń realizowanych przez duże przedsiębiorstwa. Warunkiem uzyskania takiego wsparcia będzie współpraca dużej firmy z małym lub średnim przedsiębiorstwem.
Podkreślono, że część zapowiadanych uproszczeń i nowych form wsparcia będzie mogła zostać wprowadzona dopiero po zatwierdzeniu zmian w programie przez Komisję Europejską. Od tej decyzji zależy zatem termin uruchomienia planowanych rozwiązań.
Ważnym elementem dyskusji były także postulaty przedsiębiorców dotyczące m.in. spójnej interpretacji zasad kwalifikowania wydatków, skrócenia czasu weryfikacji wniosków o płatność, proporcjonalnych kontroli i korekt oraz bardziej elastycznego podejścia do ryzyka w projektach badawczo-rozwojowych. Podkreślono, że ryzyko technologiczne nie powinno samo w sobie prowadzić do negatywnej oceny projektu, jeżeli wnioskodawca przedstawi wiarygodny sposób zarządzania nim, oparty np. na kamieniach milowych i punktach decyzyjnych.
Prace nad dalszym upraszczaniem programu FENG będą kontynuowane w dialogu z przedstawicielami przedsiębiorstw, instytucji badawczo-rozwojowych oraz partnerów społeczno-gospodarczych.
